Gdy pizza ma być prosta, ale naprawdę pełna smaku, cienkie plastry włoskiej szynki potrafią zrobić całą różnicę. Pizza prosciutto może oznaczać zarówno łagodną wersję z szynką gotowaną, jak i bardziej wyrazistą kompozycję z prosciutto crudo, dlatego podpowiadam, które składniki wybrać, kiedy dodać szynkę i jak upiec całość w domu.
Najlepsza pizza z prosciutto opiera się na prostocie i właściwej kolejności
- Prosciutto cotto jest łagodniejsze i można piec je razem z pizzą.
- Prosciutto crudo najlepiej ułożyć po pieczeniu, aby nie wyschło.
- Domowe ciasto powinno być cienkie, sprężyste i dobrze wyrośnięte.
- Pizzę piecz w najwyższej temperaturze, zwykle 250-280°C.
- Najlepiej sprawdzają się dodatki o świeżym lub lekko słonym charakterze, na przykład rukola, burrata i pomidorki.
Co wyróżnia pizzę z prosciutto
W klasycznej wersji znajdziemy cienkie ciasto, sos pomidorowy, mozzarellę i szynkę prosciutto. To niewiele, ale właśnie dlatego każdy składnik musi być dobrej jakości. Delikatna szynka nie lubi ciężkiego sosu ani nadmiaru sera, bo wtedy jej smak po prostu znika.
Pod nazwą prosciutto kryją się dwa różne produkty. Prosciutto cotto to szynka gotowana, miękka i łagodna, podobna w zastosowaniu do dobrej jakości szynki pieczonej. Prosciutto crudo jest surową, długo dojrzewającą szynką o intensywniejszym aromacie, słonym smaku i charakterystycznych, cienkich plasterkach.
W pizzeriach ten wariant często łączy się z rukolą, parmezanem, pomidorkami koktajlowymi albo kremową burratą. Ja szczególnie cenię tę równowagę: ciepły, chrupiący spód, chłodna burrata i świeża rukola tworzą ciekawszy efekt niż dziesięć przypadkowych dodatków.
Jak dobrać szynkę i dodatki
Cotto czy crudo
| Rodzaj szynki | Smak | Kiedy dodać | Najlepsze połączenia |
|---|---|---|---|
| Prosciutto cotto | Łagodny, delikatny | Przed pieczeniem | Mozzarella, pieczarki, kukurydza, oliwki |
| Prosciutto crudo | Słony, intensywny, dojrzewający | Po pieczeniu | Rukola, burrata, figi, gruszka, parmezan |
Jeśli zależy mi na klasycznej, łagodnej pizzy dla całej rodziny, wybieram cotto. Można położyć ją na sosie i mozzarelli, a po kilku minutach w piecu delikatnie się podgrzeje. Crudo traktuję jak wykończenie dania. Układam je na gorącej pizzy zaraz po wyjęciu, dzięki czemu tłuszcz lekko się rozpuszcza, ale mięso zachowuje miękkość.
Dodatki, które nie przytłaczają
- Rukola wnosi pieprzną świeżość i przełamuje słoność szynki.
- Burrata sprawia, że pizza jest bardziej kremowa, ale najlepiej dodawać ją już po pieczeniu.
- Pomidorki koktajlowe dodają soczystości i kwasowości.
- Figi lub gruszka pasują do crudo, gdy lubisz połączenie słonego i słodkiego.
- Parmezan albo Grana Padano podbija umami, dlatego wystarczy kilka płatków.
Unikam łączenia dojrzewającej szynki z dużą ilością salami, boczku i mocno słonego sera. Taka pizza może być efektowna na pierwszy rzut oka, lecz po kilku kęsach robi się ciężka. Lepiej wybrać dwa lub trzy dodatki i pozwolić im wybrzmieć.

Ciasto i sos, które nie konkurują z szynką
Na dwie pizze o średnicy 28-30 cm przygotowuję około 500 g mąki typu 00, 325 ml wody, ಾ 12 g soli, 2 g suchych drożdży i 15 ml oliwy. Ciasto wyrabiam do uzyskania gładkiej, sprężystej konsystencji, a potem zostawiam do wyrastania na co najmniej 2 godziny. Jeszcze lepszy smak daje odpoczynek w lodówce przez 12-24 godziny.
Nie rozwałkowuję ciasta bardzo cienko na całej powierzchni. Brzegi delikatnie wypycham palcami, żeby zachować w nich powietrze, a środek rozciągam na cienki placek. Rant powinien pozostać nieco grubszy, ponieważ to on daje przyjemną sprężystość i chroni pizzę przed efektem suchego podpłomyka.
Sos może być bardzo prosty. Wystarczą pomidory z puszki lub passata, sól, odrobina oliwy i oregano. Na jedną pizzę nakładam około 60-80 g sosu. Zbyt gruba warstwa zawilgoci środek i wydłuży pieczenie, a szynka przestanie być głównym akcentem.
Ile sera wystarczy
Na placek o średnicy 28-30 cm używam mniej więcej 80-100 g mozzarelli. Najlepiej odsączyć ją wcześniej, szczególnie jeśli jest bardzo wilgotna. Fior di latte daje bardziej suchy, równy efekt, mozzarella di bufala jest intensywniejsza i kremowa, ale zwykle lepiej sprawdza się dodana po upieczeniu.
Jak upiec ją w domowym piekarniku
- Rozgrzej piekarnik do najwyższej dostępnej temperatury, najlepiej 250-280°C.
- Umieść kamień lub stal do pizzy w piecu i nagrzewaj je przez minimum 40-45 minut.
- Rozciągnij ciasto, dodaj cienką warstwę sosu i mozzarellę.
- W wersji z cotto ułóż szynkę przed pieczeniem. Wersję z crudo zostaw na później.
- Piecz przez około 6-10 minut, aż spód będzie rumiany, a rant wyraźnie napuszony.
- Po wyjęciu dodaj crudo, rukolę, burratę, pomidorki lub płatki sera.
Czas zależy od piekarnika, grubości ciasta i rodzaju podłoża. Na zwykłej blasze pizza może potrzebować 10-14 minut, natomiast na dobrze rozgrzanej stali często wystarczy kilka minut. Patrz przede wszystkim na spód i rant, nie tylko na kolor sera.
Najczęstszy błąd polega na wkładaniu zimnej pizzy do niedogrzanego pieca. Ciasto wtedy długo się suszy, zamiast szybko się zapiec. Drugi problem to przeładowanie placka. Mokre warzywa, dużo sera i kilka rodzajów mięsa tworzą ciężką warstwę, przez którą środek pozostaje miękki.
Sprawdzone połączenia smaków
Klasyczna wersja z cotto
Na sosie pomidorowym rozkładam mozzarellę, prosciutto cotto i kilka pieczarek. To wariant łagodny, sycący i łatwy do przygotowania, dlatego dobrze sprawdza się na rodzinny obiad. Pieczarki warto wcześniej osuszyć, a jeśli są bardzo wodniste, krótko podsmażyć.
Crudo z rukolą i parmezanem
To moja ulubiona kompozycja, gdy chcę uzyskać smak zbliżony do pizzy serwowanej we włoskiej trattorii. Na upieczony placek trafiają plastry dojrzewającej szynki, garść rukoli, płatki parmezanu i kilka kropli oliwy extra vergine. Nie potrzeba już wielu przypraw, bo słoność szynki i pieprzność rukoli robią wystarczająco dużo.
Burrata, pomidorki i świeża bazylia
Jeśli pizza ma być bardziej kremowa, po pieczeniu dodaję kawałki burraty oraz przekrojone pomidorki koktajlowe. Bazylia i oliwa domykają smak, a kwasowość pomidorów równoważy tłustość sera. Ten wariant najlepiej podawać od razu, zanim burrata całkowicie się ogrzeje.
Przeczytaj również: Jaka pizza ma najmniej kalorii? Oto najzdrowsze wybory dla Ciebie
Figa lub gruszka dla lubiących kontrasty
Słodki owoc pasuje szczególnie do prosciutto crudo i sera o wyrazistym smaku. Wystarczą 2-3 figi albo kilka cienkich plasterków gruszki na jedną pizzę. Można dodać odrobinę miodu, ale ostrożnie, ponieważ zbyt duża ilość szybko zdominuje całość.
Ostatni detal, który decyduje o pierwszym kęsie
Po upieczeniu daj pizzy odpocząć przez około 60 sekund, a dopiero potem dodaj świeże składniki i ją pokrój. Ten krótki moment pozwala ustabilizować ser i sprawia, że dodatki nie zsuwają się ze środka.
Jeśli zostaną Ci kawałki, przechowuj je w lodówce maksymalnie 2 dni. Odgrzewaj sam spód z serem w temperaturze 180-200°C przez 4-6 minut, a rukolę, burratę i dojrzewającą szynkę dodaj dopiero na końcu. Dzięki temu nawet odgrzewana pizza zachowa świeżość, miękkość szynki i chrupiący spód.